S1E20 Oerol Toegankelijk: Dingen mogelijk maken, iedereen kan vol genieten

Jacqueline: Ja, het kan alle kanten op. Het kan ook zijn dat ik in de gaten hou waar die

Jacqueline: strandrolstoel ergens rond gaat zwerven.

Marjolein: Dat die strandrolstoel ergens aan het rondzwerven is, ik denk dat kan die weer

Marjolein: gejut worden door een tolk.

Jacqueline: Ja, nee, hij wordt wel eens gejut door strandwachten. Door strandwachten, ja.

Marjolein: De podcast die jouw wereld opent voor eindeloos plezier.

Marjolein: Dit is Leefje Uit. Leefje Uit!

Jacqueline: Light camera, action. Welkom op de Schelling.

Marjolein: Bij het Oerol Festival. Wij zijn gisteren aangekomen en gastvrij ontvangen door Jacqueline Leenders.

Marjolein: Zij is coördinator toegankelijkheid van Oerol.

Marjolein: Welkom Jacqueline, heel fijn om hier te mogen zijn. Wat is Oerol eigenlijk?

Jacqueline: Ja, Oerol is een theater, kunst, muziekfestival.

Jacqueline: Het bijzondere aan Oerol is dat het zich verspreidt over het eiland de Schelling.

Jacqueline: Dus Oerol betekent ook letterlijk overal.

Jacqueline: Dus je vindt Oerol voorstellingen in duinen, op het strand, in het bos.

Jacqueline: Maar ook in schuren van boeren. Nou ja, eigenlijk overal.

Marjolein: Wat ontzettend mooi, dus eigenlijk gewoon over heel Terschelling is Oerol.

Jacqueline: En over heel Terschelling is Oerol. Ja, als je de fietskaart ook bekijkt van

Jacqueline: oost naar west, van west naar oost.

Jacqueline: Overal is er wel wat te beleven in die tien dagen.

Marjolein: En wat betekent Oerol voor jou?

Jacqueline: Ja, Oerol voor mij. Ik werk nu vier jaar voor Oerol.

Jacqueline: En OEROL voor mij betekent dingen mogelijk maken.

Jacqueline: Als toegankelijkheidcoördinator heb ik een bijzondere functie vind ik in OEROL,

Jacqueline: en dat is bekijken hoe kunnen we nog meer mensen uitnodigen om van het festival

Jacqueline: te gaan genieten en hoe kunnen we die deur openzetten en hoe kunnen we,

Jacqueline: of je nou een fysieke beperking hebt of dat je een gehoorbeperking hebt of een visuele beperking,

Jacqueline: of dat er iets anders is waardoor je twijfelt of je naar OEROL moet komen Maar

Jacqueline: hoe kunnen we zorgen dat je...

Jacqueline: Iedereen vol van oerrol kan genieten. Dat is eigenlijk wat voor mij oerrol is.

Jacqueline: Is dingen mogelijk maken. Als ik het kort zou moeten zeggen.

Marjolein: En waar komt de motivatie vandaan om dit te doen?

Jacqueline: Ja, ik ben 30 jaar ergotherapeut nu.

Jacqueline: En ergotherapeuten zijn, ik zeg altijd experts in het dagelijks leven.

Jacqueline: Maar ook vooral het mogelijk maken van dagelijks leven.

Jacqueline: Ongeacht ook welke beperking. Ik werk nu in een revalidatiecentrum als ik buiten oerrol werk.

Jacqueline: En dat is ook eigenlijk altijd het opnieuw ontdekken van leven wat verandert

Jacqueline: en ik vind een mooi voorbeeld en een inspiratie om daar eigenlijk nog een stap

Jacqueline: verder in te gaan, als je voor jezelf kunt zorgen jezelf kan aankleden,

Jacqueline: jezelf kan verplaatsen maar wat is dan die stap omhoog en dat is ook cultuur

Jacqueline: meemaken op gekke plekken belanden,

Jacqueline: je laten verrassen en nou ja dat voel ik eigenlijk, die connectie tussen mijn

Jacqueline: gewone werk zal ik maar zeggen en het werk wat ik wat ik hier mag doen ja.

Marjolein: We hebben wat bezoekers van Oerol gevraagd wat Oerol voor hen betekent en daar

Marjolein: gaan we nu even naar luisteren.

Marjolein: Wat betekent Oero voor u?

Bezoeker: Het is voor mij de eerste keer. En vanaf nu betekent dat vrijheid,

Bezoeker: vriendelijkheid, cultuur, lekker eten, leuke mensen. En zeker om terug te komen.

Het zijn alleen maar mooie mensen hier. We genieten van alle mensen hier.

Bezoeker: Ze zijn zo vriendelijk, er gebeurt helemaal niks. Je kunt hier gewoon gezellig het vieren op straat.

Marjolein: Wat betekent Oero voor u?

Bezoeker: Ja. In ieder geval een jaarlijks terugkerend evenement waar ik me heel erg op verheug.

Bezoeker: En als ik er dan ben, dan vind ik het altijd een beetje heel spannend worden.

Bezoeker: Want dan ben ik heel benieuwd wat ik dan ga meemaken.

Bezoeker: Eigenlijk betekent Oerl vooral een ervaring. Ik vind het echt een ervaring, vind ik het.

Bezoeker: En het is ook weg even van het vaste land al op de slommering in het vaste land.

Bezoeker: En je werk.

Bezoeker: Daar kan je nu helemaal van loskomen.

Marjolein: Wat betekent oerol voor u?

Bezoeker: Ontspanning vooral. Het duurt twee dagen en daarna kom ik erin.

Bezoeker: En dan is het wel door de sfeer die hier hangt.

Bezoeker: Een beetje de vroegere hippie sfeer, zeg maar.

Bezoeker: En ja, ik ben natuurlijk gek op theater.

Bezoeker: En dat bij elkaar het sfeertje en theater kunnen bezoeken...

Bezoeker: Dat zorgt er voor mij voor de optimale ontspanning. Oerol betekent voor mij

Bezoeker: gezelligheid, lekker wijntjes drinken.

Bezoeker: Met dit mooie weer. Met mooi weer hoort er ook wel bij.

Bezoeker: En voor de rest, ja, gewoon lekker muziek luisteren en lekker nergens aan denken de hele week.

Bezoeker: Oh, Oerol, ja, geweldig.

Bezoeker: Ik vind het altijd zo gezellig. De verbinding, je bent met iedereen aan het

Bezoeker: kletsen. Wat je anders niet doet als je thuis bent.

Bezoeker: En bijna alle stukken die ik zie, zetten me toch weer aan het denken.

Bezoeker: En dat vind ik zo mooi, zoveel mooie cultuur, zo'n mooie gezellige sfeer die er is. Dat is Oerol.

Marjolein: We nemen nog meer afleveringen op op het Oerofestival. Wil je dat ook horen?

Marjolein: Abonneer je dan op Leefje Uit in je favoriete podcast-app. We hebben net mooie

Marjolein: antwoorden gehoord van de bezoekers.

Marjolein: En hoe zorgen jullie ervoor dat iedereen Oero kan beleven?

Jacqueline: Een paar jaar geleden zijn we eigenlijk eerst begonnen met zorgen dat informatie klopt.

Jacqueline: Dat als je naar Oero komt en je hebt een beperking... dat je op een website

Jacqueline: al vooraf kan screenen...

Jacqueline: Naar welke voorstelling kan ik? Wat kom ik daar tegen?

Jacqueline: Dat je kan filteren. Ik ben slechtziend. Welke voorstellingen kan ik gewoon

Jacqueline: meemaken. Zonder inspanningen van tolken of dergelijke.

Jacqueline: Dus daar zijn we eigenlijk een stukje begonnen. En dat betekent dat ik op de website.

Jacqueline: Bijvoorbeeld publieks inspanningen beschrijf. En daar staat de toegang naar

Jacqueline: de voorstelling. Bestaat uit 300 meter bospad.

Jacqueline: Daarmee zeg ik niet het is toegankelijk. Of het is niet toegankelijk.

Jacqueline: Maar daarom zeg ik eigenlijk tegen de bezoeker.

Jacqueline: Het is ook een deel aan jou. om in te schatten of je dat haalbaar vindt.

Jacqueline: Of je nou iemand bij je hebt of welke spullen je bij je hebt, hulpmiddelen.

Jacqueline: En daarna zijn we eigenlijk gaan kijken welke groepen bezoekers zouden nu wat

Jacqueline: extra nodig hebben om het goed te kunnen meemaken.

Jacqueline: En we zijn begonnen met visuele taalweekenden. Dat zijn weekenden ingericht

Jacqueline: voor mensen die doof slechthorend zijn.

Jacqueline: En in die weekenden selecteren we eigenlijk een aantal voorstellingen.

Jacqueline: Daar zitten tolken, Nederlandse gebarentaal bij, of schrijftolken,

Jacqueline: waardoor mensen die doof zijn die voorstelling gewoon goed kunnen ervaren.

Jacqueline: Daarnaast zijn we voor de fysieke toegankelijkheid. Mensen die in een rolstoel

Jacqueline: zitten, slechterbeen zijn.

Jacqueline: Dat doen we aan extra assistenties. We hebben een strandrolstoel ingezet voor

Jacqueline: het strandlocatie bij het festivalhart.

Jacqueline: Dus daar proberen we eigenlijk door te zeggen, ik denk met je mee.

Jacqueline: Hoe ga je je verplaatsen? Waar wil je naartoe? Wie heb je bij je?

Jacqueline: Ik denk met je mee. Hoe kun je er komen?

Jacqueline: En laatst, vorig jaar, zijn we begonnen met een tastbare taalweekend.

Jacqueline: Dat is een weekend waarin we voor mensen die blind slechtziend zijn...

Jacqueline: Voorstellingen gingen selecteren.

Jacqueline: En die hebben we met hulp van Ajigul geselecteerd.

Jacqueline: Zij is zelf slechtziend en dat helpt ons ook om goed over dat programma na te denken.

Jacqueline: En we hebben Komt het Zien. En die doen ook mee om meet and feels en audiodescriptie

Jacqueline: te gebruiken. Nou, voor misschien luisteraars die denken, wat is dat precies?

Jacqueline: Bij een meet-in-fiel ga je vooraf aan een voorstelling de omgeving ontdekken.

Jacqueline: Je kan kostuums voelen, je kan stemmen horen van acteurs. Je krijgt een soort

Jacqueline: inleiding eigenlijk in de voorstelling.

Jacqueline: Daarnaast ga je gewoon op de tribune zitten en krijg je via een oortje een tolk van komt het zien.

Jacqueline: En die beschrijft eigenlijk wat er op dat podium gebeurt.

Jacqueline: Nou, waar volgend jaar eigenlijk iedereen helemaal enthousiast van.

Jacqueline: En daar werden we heel blij van ook als oerhol zijnde.

Jacqueline: En we zijn ook heel blij dat we dat eigenlijk dan een jaar later gewoon weer

Jacqueline: opnieuw kunnen aanbieden.

Jacqueline: Dus we hopen eigenlijk op die manier verbinding te vinden weer.

Jacqueline: En ja, mensen welkom te heten. Ik denk dat het belangrijkste is.

Marjolein: Zo praat ik verder met Jacqueline over de toegankelijkheid.

Marjolein: Ja, je welkom voelen is natuurlijk heel belangrijk. En wat je al heel mooi aangeeft,

Marjolein: het begint eigenlijk al bij de informatie.

Marjolein: En dat je weet dat je welkom bent.

Marjolein: Dat is heel erg belangrijk. En dan alle inspanningen die er nu worden gedaan.

Marjolein: Dat iedereen welkom is, maar het ook echt allemaal kan beleven.

Jacqueline: Ja, en kijk bij twijfel, wat we ook gedaan hebben, is een centraal punt gecreëerd

Jacqueline: in het team. In dit geval ben ik dat.

Jacqueline: Omdat anders vragen van bezoekers die zeiden... ik weet het niet zo goed of ik er naartoe kan.

Jacqueline: Kun je me helpen? Kan ik mijn auto daar wel kwijt? Of kan ik als ik blind alles wel volgen?

Jacqueline: Die vragen kwamen overal terecht. In dit geval komen ze bij toegankelijkheid.oerol.nl terecht.

Jacqueline: En dan komen ze bij mij terecht. En ik ga, als ik het niet weet,

Jacqueline: vind ik het wel voor je uit. Of dan bel ik je.

Jacqueline: En ik denk dat dat ook wel belangrijk is. dat op maat en tijd hebben om die

Jacqueline: bezoeker te leren kennen en samen op te gaan eigenlijk.

Jacqueline: Wat gaat er lukken vooral?

Jacqueline: Wat maken we mogelijk? Ik denk dat dat ook een kracht is.

Marjolein: Precies, en dat je juist iemand hebt die voor jou kan meekijken wat er allemaal mogelijk is.

Marjolein: En juist ook dat er vanuit de mogelijkheid wordt gedacht.

Marjolein: Kun je ook nog wat, jij hebt natuurlijk al wat voorbeelden genoemd,

Marjolein: maar ook nog wat specifieke voorbeelden wat jullie dan bijvoorbeeld kunnen aanbieden?

Jacqueline: We hebben bijvoorbeeld mensen die onzeker zijn.

Jacqueline: Die denken van ja, ik zie wel 300 meter bospad, maar ik weet het niet zo goed.

Jacqueline: En wat ik dan ook vaak doe is zeggen, nou, ik ben op die locatie geweest.

Jacqueline: Ik heb hem gezien, ik heb een filmpje voor je gemaakt.

Jacqueline: Zo ziet het pad eruit. En twijfel je nog, dan kom ik er gewoon naartoe.

Jacqueline: En dan gaan we het samen doen, bij wijze van spreken. Het is ook een beetje

Jacqueline: vertrouwen opbouwen, denk ik, wat je dan nodig hebt.

Jacqueline: En ook door specifieke weekenden te organiseren... hopen we ook dat die groepen

Jacqueline: mensen die of doof zijn bijvoorbeeld... of blind of slechtziend zijn...

Jacqueline: Dat die voelen van in dat weekend ben ik extra welkom.

Jacqueline: In dat weekend weten ze ook dat ik op het eiland ben.

Jacqueline: En doen we er alles aan. Dat is denk ik ook belangrijk.

Marjolein: Ja, en bijvoorbeeld Jut en Tolk bijvoorbeeld.

Jacqueline: Ja, we hadden natuurlijk die programmering waarin we een paar vaste voorstellingen aanbieden.

Jacqueline: En Jutten Tolk, we zitten op een eiland, dus er spullen spullen aan.

Jacqueline: En Jutten die spullen van het strand.

Jacqueline: Dus wij vonden het initiatief Jutten Tolk wel toepasselijk. En dat wil zeggen

Jacqueline: dat stel dat je naar een voorstelling gaat en die hebben wij niet geprogrammeerd voor een tolk.

Jacqueline: Dan kan je je altijd melden en dan kijken we of een tolk beschikbaar is.

Jacqueline: En dat kan zowel een gebarentolk zijn, als je doof bent.

Jacqueline: Maar dat kan dus ook een tolk zijn met audiodescriptie voor als je blind bent.

Jacqueline: Dus we zoeken dan of die tolk beschikbaar is. En of die voorstelling redelijkerwijs

Jacqueline: ook wel goed uit de verf komt. Als we hem gaan jutten.

Jacqueline: Want dan gaat een tolk zonder voorbereiding ook met je mee.

Jacqueline: Ja, dat vraagt toch een wat andere insteek van de tolk. Maar tot nu toe geeft

Jacqueline: dat leuke resultaten. Ja, zeker.

Marjolein: Ja, en hoe zijn de reacties daarop?

Jacqueline: Ja, ze zijn heel goed. Mensen zeggen ook wel, ik weet dat het een gejuttetolk

Jacqueline: is, dus dat die niet volledig voorbereid is.

Jacqueline: Dat risico neem ik wel graag, want dat betekent wel dat ik naar die voorstelling

Jacqueline: kan waar ik die heel hoog op mijn lijstje stond.

Marjolein: Nu weer een beetje terug naar jou. Hoe ziet jouw dag eruit?

Marjolein: Want je vertelt wat je allemaal doet om dat iedereen oero kan beleven en zich ook vooral welkom is.

Marjolein: Maar hoe ziet jouw dag eruit?

Jacqueline: Nou ja, mijn grote voorbereiding begint ver voordat het programma online komt.

Jacqueline: En dat is echt het bezoeken van locaties en het screenen van dingen.

Jacqueline: Maar een gewone dag kan zomaar beginnen met een bezoekersvraag die zegt...

Jacqueline: Ik ben blind en ik kom op het eiland.

Jacqueline: Ik wil deze acht voorstellingen eigenlijk wel meemaken.

Jacqueline: Kun je met me meedenken of dat reëel is?

Jacqueline: Dus dat betekent een stuk e-mail uitwisseling, een stuk contact leggen.

Jacqueline: Vervolgens kan het zijn dat iemand van het team zegt ik heb,

Jacqueline: een vrijwilliger die slechter been is maar die wil toch wat gaan doen kun je

Jacqueline: eens meedenken hoe die zich van A naar B gaat verplaatsen over het eiland ja

Jacqueline: het kan alle kanten op het kan ook zijn dat ik in de gaten hou waar die strandrolstoel

Jacqueline: ergens rond gaat zwerven,

Jacqueline: eigenlijk weet ik het ook nooit zo goed het kan zijn dat ik op een haven sta

Jacqueline: om mensen te ontmoeten zoals jullie vandaag het kan alle kanten op Ja.

Marjolein: Dus het is eigenlijk ook een grote verrassing en een grote ontdekkingstocht. Ook voor jou.

Marjolein: Ik zat nog even te denken, ik ben best wel visueel ingesteld.

Marjolein: Ik zie helemaal ook voor me dat, je zei net heel mooi, dat die strandrolstoel

Marjolein: ergens aan het rondsurven is. Ik denk, dan kan die weer gejut worden door een tolk.

Jacqueline: Ja, hij wordt wel eens gejut door strandwachten. Door strandwachten,

Jacqueline: ja precies. Die denken van, deze was toch van Oerol, zullen we hem niet eens

Jacqueline: netjes weer terugbrengen?

Marjolein: Oh kijk, dat is wel mooi dat hij altijd weer terechtkomt.

Jacqueline: Ja, dat is mooi van een eiland. Hij raakt nooit echt kwijt.

Marjolein: Ja, dat is een voordeel van een eiland natuurlijk. Ja, precies.

Jacqueline: Ja, zeker. Ja, en misschien is het nog wel een belangrijk ding,

Jacqueline: want dit is voor de bezoekerskant.

Jacqueline: Er is misschien nog wel één ander belangrijk ding en dat is dat we graag zouden

Jacqueline: willen dat voorstellingen inclusiever gebruik gaan maken van mensen met een beperking.

Jacqueline: Om mensen met een beperking te gaan inzetten of het onderwerp laten zijn van een voorstelling.

Jacqueline: Dus we gaan ook een speciale call doen, noemen we dat, voor theatergroepen om

Jacqueline: een subsidie via ORL en via het Bartimeesfonds te krijgen.

Jacqueline: Om, zoals we het zeggen op Oerol, een beginnende voorstelling op te mogen zetten.

Jacqueline: Dus we zijn ook wel echt aan het nadenken over het nog meer zichtbaar maken.

Jacqueline: Het nog meer inclusief maken eigenlijk. Niet alleen toegankelijk,

Jacqueline: maar het nog inclusiever maken.

Jacqueline: Ik denk dat het wel belangrijk is. Dus een belangrijk stip op ons horizon ook.

Jacqueline: En je ziet ook dat steeds meer theatergezelschappen en gezelschappen zich er

Jacqueline: extra moeite in willen gaan stoppen.

Jacqueline: Die vooraf al nadenken, hoe maken we het zo inclusief mogelijk?

Jacqueline: Ik denk, en zo toegankelijk mogelijk voor de bezoeker.

Jacqueline: Dus je ziet wel dat er, ja, er is reuring in deze wereld. Men is ermee bezig.

Marjolein: Ja, dat is echt een hele goede ontwikkeling die we alleen maar heel erg kunnen

Marjolein: toejuichen. Kan je je uitleven in je werk?

Jacqueline: Ja, ik, in de revalidatie normaal ook wel al. Want ik heb hashtag mooiste vak,

Jacqueline: zeg ik altijd als ergotherapeut.

Jacqueline: Mooi. Maar ik moet eerlijk zeggen, de periode op Oerol maakt het nog wel extra speciaal.

Jacqueline: Dat ik mijn expertise eigenlijk kan inzetten op een plek die niet zo voor de

Jacqueline: hand ligt. Dat maakt het voor mij extra.

Jacqueline: Ja, daar zit een dikke plus achter. Absoluut.

Marjolein: Nou, prachtig. Ja. Dank je wel

Marjolein: voor dit hele mooie gesprek en ook voor het hele mooie werk wat je doet.

Jacqueline: Ja, jij bedankt. Veel succes.

Marjolein: Extra dank aan Esther Leijstra voor haar hulp bij het opnemen van deze aflevering.

Music: Music